Từ ngày 01/7/2025, hình phạt tử hình đối với tội nhận hối lộ chính thức bị bãi bỏ.
1. Căn cứ pháp lý
Theo Điều 354 Bộ luật Hình sự 2015, được sửa đổi, bổ sung bởi:
-
Luật sửa đổi, bổ sung Bộ luật Hình sự 2017 (Điểm r khoản 1 Điều 2);
-
Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2025 (khoản 23 Điều 1 – có hiệu lực từ 01/7/2025),
quy định chi tiết về tội nhận hối lộ như sau:
2. Mức phạt đối với tội nhận hối lộ (theo quy định mới 2025)
-
Phạt tù từ 02 năm đến 07 năm nếu người phạm tội nhận lợi ích từ 2 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng hoặc lợi ích phi vật chất.
-
Phạt tù từ 07 năm đến 15 năm nếu phạm tội có tổ chức, lạm dụng chức vụ, đòi hối lộ, hoặc của hối lộ trị giá từ 100 – dưới 500 triệu đồng.
-
Phạt tù từ 15 năm đến 20 năm nếu của hối lộ từ 500 triệu đến dưới 1 tỷ đồng hoặc gây thiệt hại tài sản từ 3 – dưới 5 tỷ đồng.
-
Phạt tù 20 năm hoặc tù chung thân nếu của hối lộ từ 1 tỷ đồng trở lên hoặc gây thiệt hại tài sản từ 5 tỷ đồng trở lên.
Đáng chú ý: Luật sửa đổi 2025 đã bỏ hình phạt tử hình đối với tội danh này.
Trước đây, theo Bộ luật Hình sự 2015 (chưa sửa đổi), người phạm tội nhận hối lộ có thể bị phạt tử hình nếu:
-
Của hối lộ trị giá từ 1 tỷ đồng trở lên, hoặc
-
Gây thiệt hại tài sản từ 5 tỷ đồng trở lên.
Tuy nhiên, kể từ 01/7/2025, mức cao nhất chỉ còn là tù chung thân.
3. Các hình phạt bổ sung
Người phạm tội nhận hối lộ còn có thể bị:
-
Cấm đảm nhiệm chức vụ từ 1 đến 5 năm;
-
Phạt tiền từ 60 triệu đồng đến 200 triệu đồng;
-
Tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
Ngoài ra, người có chức vụ, quyền hạn trong doanh nghiệp, tổ chức ngoài Nhà nước mà nhận hối lộ vẫn bị xử lý theo Điều 354 như cán bộ, công chức Nhà nước.
4. Quy định về áp dụng pháp luật có lợi
Theo khoản 2 Điều 7 Bộ luật Hình sự 2015:
Nếu điều luật mới bỏ hình phạt tử hình hoặc giảm mức hình phạt, thì người phạm tội được hưởng quy định có lợi đó, kể cả đối với hành vi phạm tội xảy ra trước khi luật có hiệu lực.
Điều này có nghĩa là, kể cả người đang bị kết án tử hình về tội nhận hối lộ (nếu chưa thi hành án), cũng có thể được chuyển sang hình phạt tù chung thân kể từ ngày luật mới có hiệu lực.
Từ 01/7/2025, theo Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2025, tội nhận hối lộ không còn bị áp dụng hình phạt tử hình.
Người phạm tội nhận hối lộ, tùy mức độ vi phạm, sẽ bị phạt tù từ 02 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân.