✅ 1. Vi bằng là gì?
Vi bằng là văn bản do Thừa phát lại trực tiếp lập, nhằm ghi nhận một sự kiện, hành vi xảy ra trong thực tế mà họ chứng kiến tận mắt.
- Vi bằng không phải là công chứng, chứng thực hay bản án.
- Vi bằng chỉ có giá trị chứng cứ trước tòa án hoặc trong các thủ tục hành chính, dân sự, giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người lập yêu cầu.
✅ 2. Thừa phát lại lập vi bằng trong trường hợp nào?
Dưới đây là một số tình huống thực tế mà Thừa phát lại có thể lập vi bằng:
📌 a. Ghi nhận hiện trạng tài sản, nhà đất
Ví dụ:
- Bạn sắp mua một căn nhà và muốn ghi lại tình trạng nhà tại thời điểm trước khi ký hợp đồng (tường, cửa, kết cấu, diện tích, không có người tranh chấp…).
- Sau này nếu có tranh chấp hoặc bị lừa đảo, bạn có vi bằng làm chứng cứ rằng hiện trạng nhà đúng như vậy lúc bạn xem.
➡️ Vi bằng giúp bảo vệ bạn trong giao dịch nhà đất.
📌 b. Ghi nhận hành vi vi phạm pháp luật
Ví dụ:
- Hàng xóm xây dựng trái phép, lấn đất sang nhà bạn.
- Bạn thuê Thừa phát lại đến ghi nhận việc xây dựng đó – chụp ảnh, quay video, lập vi bằng.
➡️ Sau này nếu bạn kiện ra tòa, vi bằng là chứng cứ xác thực, do cơ quan được pháp luật công nhận lập.
📌 c. Ghi nhận việc giao nhận tiền, tài sản
Ví dụ:
- Bạn cho ai đó vay tiền và muốn ghi nhận việc giao tiền mặt.
- Thừa phát lại sẽ đến chứng kiến bạn đưa tiền, người kia ký nhận, ghi nhận rõ thời gian – địa điểm.
➡️ Nếu người vay chối bỏ sau này, bạn có vi bằng để khởi kiện dễ dàng hơn.
📌 d. Ghi nhận việc gửi thông báo, yêu cầu…
Ví dụ:
- Bạn muốn gửi thông báo chấm dứt hợp đồng thuê nhà, nhưng lo bên kia phủ nhận là không nhận được.
- Thừa phát lại có thể lập vi bằng về việc bạn đã gửi thông báo đúng quy định, đúng địa chỉ.
➡️ Đây là chứng cứ có giá trị khi giải quyết tranh chấp hợp đồng.
✅ 3. Vi bằng có giá trị gì?
- Vi bằng là chứng cứ hợp pháp trong tố tụng dân sự, hành chính, lao động…
- Giúp bạn chứng minh sự việc đã xảy ra, mà không bị bác bỏ dễ dàng.
- Có thể dùng để thương lượng, hòa giải, hoặc khởi kiện.
❌ Lưu ý: Vi bằng không có giá trị thay thế công chứng; ví dụ, không dùng để sang tên sổ đỏ, làm thủ tục đăng ký quyền sử dụng đất…
✅ 4. Những việc Thừa phát lại không được lập vi bằng
Theo quy định, Thừa phát lại không được lập vi bằng trong các trường hợp:
- Vi phạm bí mật đời tư, đời sống cá nhân.
- Trái đạo đức xã hội, thuần phong mỹ tục.
- Ghi nhận sự kiện liên quan đến quyền của Nhà nước, an ninh quốc gia, quốc phòng.
- Sự kiện, hành vi xảy ra ngoài lãnh thổ Việt Nam.